Klejenie żylaków (VenaBlock)

Na czym polega klejenie żylaków

Klejenie żylaków, czyli ablacja cyjanoakrylowa, należy do tzw. metod nietermicznych i nietumescencyjnych (NTNT — non-thermal, non-tumescent). Istotą zabiegu jest podanie do wnętrza niewydolnej żyły niewielkiej ilości medycznego kleju cyjanoakrylowego, który w kontakcie z krwią szybko twardnieje i trwale skleja ściany naczynia. Zamknięta żyła przestaje przewodzić cofającą się krew (refluks), a z czasem ulega włóknieniu i jest stopniowo wchłaniana przez organizm — podobnie jak po ablacji laserowej czy radiowej.

W naszej klinice stosujemy system VenaBlock. Klej podawany jest przez cienki cewnik wprowadzony do żyły z pojedynczego nakłucia, a cała procedura odbywa się pod stałą kontrolą ultrasonograficzną na aparacie GE Logiq S8. Lekarz na bieżąco widzi położenie cewnika i kontroluje miejsce podania kleju, dociskając żyłę głowicą USG, aby jej ściany trwale się skleiły.

Metoda służy do zamykania głównych pni żylnych — żyły odpiszczelowej i odstrzałkowej — których niewydolność jest najczęstszą przyczyną żylaków kończyn dolnych. Widoczne boczne żylaki można następnie usunąć lub obliterować, np. metodą miniflebektomii lub skleroterapii.

Najważniejsze zalety klejenia żylaków

• Jedno nakłucie. Cewnik wprowadzany jest do żyły z pojedynczego wkłucia, zwykle w okolicy kolana lub podudzia — bez cięć i szwów.
• Bez znieczulenia tumescencyjnego. Ponieważ klej nie podgrzewa tkanek, nie ma potrzeby ostrzykiwania całej żyły płynem znieczulającym, jak przy metodach termicznych. Wystarczy znieczulenie miejscowe w samym miejscu wkłucia, co oznacza mniej zastrzyków i większy komfort.
• Bez ryzyka termicznego uszkodzenia nerwów. Brak działania wysokiej temperatury eliminuje ryzyko uszkodzenia cieplnego nerwów przebiegających w pobliżu żyły — co ma znaczenie zwłaszcza przy zamykaniu żył na podudziu.
• Zwykle bez pończoch uciskowych. Po klejeniu w większości przypadków nie ma konieczności noszenia wyrobów uciskowych; o ostatecznym zaleceniu decyduje lekarz.
• Natychmiastowy powrót do aktywności. Pacjent wychodzi z gabinetu o własnych siłach i może od razu wrócić do codziennych zajęć, w tym do pracy — najczęściej już następnego dnia, a nierzadko tego samego.

Klejenie czy laser/radioablacja — dla kogo która metoda

Klejenie, laser (EVLT) i radioablacja (RF) mają wspólny cel — trwałe zamknięcie niewydolnego pnia żylnego — i według aktualnych wytycznych wszystkie należą do skutecznych metod wewnątrzżylnych. Różnią się sposobem działania i przebiegiem okołozabiegowym:

Klejenie bywa szczególnie dobrym wyborem dla osób, którym zależy na minimalnej liczbie nakłuć i natychmiastowym powrocie do aktywności, dla pacjentów źle tolerujących kompresję oraz przy żyłach przebiegających blisko nerwów. Z kolei metody termiczne pozostają sprawdzonym standardem o najdłużej udokumentowanej skuteczności, a u osób z potwierdzoną nadwrażliwością na cyjanoakrylany są jedyną opcją wewnątrzżylną. Alternatywą nietermiczną jest także metoda mechaniczno-chemiczna Flebogrif.

Nie ma jednej metody najlepszej dla wszystkich — wybór zależy od anatomii i średnicy żyły, rozległości refluksu oraz preferencji pacjenta. Decyzję podejmujemy wspólnie po badaniu USG Doppler.

Jak przebiega zabieg krok po kroku

1. Kwalifikacja. Podstawą jest konsultacja flebologiczna z badaniem USG Doppler, podczas której oceniamy niewydolne żyły i ustalamy plan leczenia. Praktyczne wskazówki znajdziesz na stronie przygotowanie do zabiegu.
2. Znieczulenie miejscowe. W dniu zabiegu lekarz wyznacza pod kontrolą USG miejsce wkłucia i znieczula miejscowo wyłącznie ten niewielki obszar skóry.
3. Wprowadzenie cewnika. Przez pojedyncze nakłucie do żyły wprowadzany jest cienki cewnik systemu VenaBlock, którego końcówkę lekarz pozycjonuje pod kontrolą obrazu USG w bezpiecznej odległości od ujścia żyły do układu głębokiego.
4. Podanie kleju. Klej cyjanoakrylowy podawany jest porcjami podczas stopniowego wycofywania cewnika, a lekarz dociska żyłę głowicą ultrasonograficzną, aby jej ściany się skleiły — na całej długości niewydolnego odcinka.
5. Kontrola i opatrunek. Po usunięciu cewnika lekarz potwierdza w USG zamknięcie żyły i prawidłowy przepływ w żyłach głębokich. Na miejsce wkłucia zakładany jest jedynie drobny opatrunek.

Cały zabieg trwa zwykle około 30–60 minut, w zależności od liczby i długości zamykanych żył. Bezpośrednio po nim pacjent wstaje i samodzielnie opuszcza klinikę.

Po zabiegu — rekonwalescencja

Rekonwalescencja po klejeniu żylaków jest z reguły najkrótsza spośród wszystkich metod wewnątrzżylnych. Bezpośrednio po zabiegu zalecamy zwykły spacer, a do codziennej aktywności — w tym pracy biurowej — można wracać praktycznie od razu. Przez kilka dni warto unikać jedynie bardzo intensywnego wysiłku fizycznego, gorących kąpieli i sauny.

W większości przypadków po klejeniu nie ma potrzeby noszenia pończoch uciskowych — jeśli jednak w tym samym czasie wykonano dodatkowo skleroterapię lub miniflebektomię żylaków bocznych, lekarz może zalecić kompresję na okres ustalony indywidualnie. W pierwszych dniach po zabiegu może pojawić się niewielkie uczucie ciągnięcia lub tkliwość wzdłuż zamkniętej żyły; zwykle wystarczają wówczas ogólnodostępne leki przeciwbólowe.

Wizyta kontrolna z badaniem USG Doppler odbywa się w terminie wyznaczonym przez lekarza — pozwala potwierdzić trwałe zamknięcie żyły i zaplanować ewentualne doleczenie drobnych żylaków, np. skleroterapią.

Możliwe powikłania

Klejenie żylaków jest metodą o wysokim profilu bezpieczeństwa, jednak — jak każdy zabieg medyczny — nie jest całkowicie wolne od powikłań. Najczęstszym, zwykle łagodnym i przemijającym, jest odczyn zapalny wzdłuż zamkniętej żyły (tzw. phlebitis): zaczerwienienie, tkliwość i stwardnienie pojawiające się w pierwszych dniach lub tygodniach po zabiegu, ustępujące zazwyczaj po lekach przeciwzapalnych i chłodnych okładach.

Rzadziej opisywane są reakcje nadwrażliwości na klej cyjanoakrylowy — od miejscowego odczynu skórnego po, sporadycznie, powstanie ziarniniaka w okolicy zamkniętej żyły, który w wyjątkowych przypadkach wymaga leczenia. Bardzo rzadko może dojść do zakrzepicy żył głębokich lub przejścia kleju w kierunku układu głębokiego — ryzyko to minimalizuje precyzyjne pozycjonowanie cewnika pod kontrolą USG w bezpiecznej odległości od ujścia żyły. Możliwe są też drobne zasinienie lub krwiak w miejscu wkłucia.

Przed zabiegiem lekarz omawia potencjalne powikłania i odpowiada na wszystkie pytania pacjenta.

Wskazania i przeciwwskazania

Wskazania. Klejenie stosuje się przede wszystkim w potwierdzonej w USG Doppler niewydolności żyły odpiszczelowej lub odstrzałkowej z objawową przewlekłą chorobą żylną: żylakami, uczuciem ciężkości i obrzękami nóg, a także w bardziej zaawansowanych stadiach ze zmianami skórnymi. Metoda bywa szczególnie korzystna u pacjentów, którzy nie mogą lub nie chcą nosić kompresji, oraz gdy żyła przebiega blisko nerwów.

Przeciwwskazania obejmują m.in.:

• znaną alergię lub nadwrażliwość na cyjanoakrylany,
• ostrą zakrzepicę żył głębokich lub powierzchownych,
• ciążę i okres karmienia piersią (leczenie zabiegowe odraczamy),
• ostrą infekcję — ogólną lub w obszarze planowanego zabiegu.

O kwalifikacji zawsze decyduje lekarz po konsultacji i badaniu USG Doppler. Jeśli klejenie nie jest u danego pacjenta optymalne, proponujemy inną metodę — laser, radioablację, Flebogrif lub skleroterapię.